کافه رُلر | استودیو معماری سین

در جایگاه ارزشمند معماری مدرن و امروزی، یکی از دغدغه های طراحان و معماران و به خصوص نو اندیشان معماری به طور مستمر طراحی و ایجاد یک فضای عمومی دلپذیر با هدف ارتقای “نیاز به گسترش روابط اجتماعی و تعامل عمومی در سطح محلی و ایجاد تغییری در دیدگاه فرهنگی” با لحاظ کردن عوامل اقلیمی و جغرافیایی به روش طراحی نوین، مدرن با حفظ روحیه ی ایرانی بوده است.

استودیو معماری “سین” در سال ۱۳۹۷ مواردی چون تعاملات اجتماعی و شناخت کامل این نقض و با نظر به کمبود فضایی عمومی در مقیاس محلی را محوریت قرار داده و در جهت اعتلاف ارتباطات اجتماعی-فرهنگی، تصمیم به ایجاد یک مکان همگانی در آمیخته با هنر معماری بوده که با “زیبایی شناسی محیطی” در هماهنگی بوده و به علاوه از سبزینگی پایدار منطقه ی خوش آب و هوای قصردشت شیراز بهره ببرد. با وجود این که سایر اماکن عمومی این منطقه در راستای این هدف کوشیده بودند، اما با این وجود از مزایا و ظرفیت های موجود شناخت کافی نداشته و گاها از هنر معماری در این فضاها سهم اندکی برده اند.

طراح در طراحی این پروژه استعداد های نهفته ی بنا را به کار گرفتند. از این موارد می توان به مقاوم سازی سقف طاق ضربی آجر مربوط به دوره ی پهلوی دوم و به علاوه استفاده از زیبایی ذاتی سازه ی خشتی در سقف اشاره کرد. همچنین روح بی بدیل هنر آجرچینی ایرانی در ساختمان دیروز در کنار معماری و دکوراسیون داخلی امروزی به خوبی نمایان شده و می توان ظرافت و زیبایی را در ترکیب معماری “سنتی و مدرن” به وضوح مشاهده کرد. نمایان شدن آجر سنتی در سقف در کنار نورپردازی و تجلی مفهوم “اکسپوز” در طراحی ساختار تأسیسات، به این مطلب اشاره دارد.

یکی از پتانسیل های موجود در پروژه، به کاربردن کرکره های آکاردئونی فلزی محافظ درب ورودی در ساختمان قدیمی می باشد که در دکوراسیون داخلی این پروژه به صورت میز سرویس دهی و میزبان ساخته شده و به عنوان عنصری اصلی نقشی مهم را ایفا می کند. به گونه ای که می توان گفت این عنصر نه تنها از کالبد محیطی اش جدا نشده، بلکه با ساختاری متفاوت نمایان شده است. باید بگوییم که خلاقیت متبحرانه ی طراح در فراهم ساختن لوازم و مبلمان مورد نیاز هم در هزینه ها صرفه جویی کرده و همچنین موجب هدر نرفتن منابع بالقوه شده است.

از دیگر مزایای موجود در این پروژه می توان به داشتن تعلق خاطر طراح به آجرچینی سنتی و به کار بردن آجرهای غیر صنعتی نام برد که با درختان قدیمی احاطه شده و روح طبیعت شهری را صیقل می دهد. چیدمان چشم نواز این عناصر با یکدیگر ارتباطی حسی میان نام این مجموعه که “رُلر” نام دارد و هارمونی چیدمان نیم غلتکی آجری در محور میانی فضا به صورت نیمکت ایجاد کرده است. این عنصر در محل تلاقی ورودی و فضای داخلی، به صورت یک کنسول مواج و چشم نواز با روکشی از جنس چوب و با عرض کم به چشم می خورد و ارتباطی بصری و کلامی را بوجود می آورد.

دیوارهای فضای داخلی با استفاده از کاشی های دست ساز پوشیده شده اند که با چیدمان نوینشان عمق توجه به رنگ ها و به کار گرفتن هنر سنتی- ایرانی را بیان می کنند. بدین ترتیب پوشش یکی از دیوارها با کاشی های آبی رنگ در کنار دیوار مقابلش که با موزاییک های خام به صورت نامنظم پوشیده شده، بیانگر نقضی آشکار بر چیدمان منظم سنتی است. روحیه ی مدرن دیوار موازییکی در تضاد با دیوار کاشیکاری شده، سادگی اسلوب و ایده ی “سنتی-مدرن” را بیان می کند. در نمای پروژه نیز از متریال ارزان قیمت چون موزاییک خام استفاده شده است. طراحان با اجرای ظریف جزئیات در کنار نورپردازی به این فضا روح بخشیده اند.

طراحان از مبلمان خاطره انگیزی مانند صندلی های فلزی مدرسه و چهارپایه و میزهای چوبی سه پایه استفاده نمودند. استفاده از این اشیا میان گذشته و امروز ارتباط برقرار می سازد و خاطرات گذشته را برای افراد تداعی کرده و به علاوه موجب هیجان و جوشش در روابط اجتماعی می شود. تغییر ظاهری لوازم  الکتریکی و مکانیکی و به نوعی “کاستوم” کردن و یا همان دست بردن ابتکاری به شکل اولیه ی محصول، منجر به ایجاد یک روح واحد میان لوازم و اثاثیه موجود در این کافه که طراح به صورت پایه‌ای به این موضوع پرداخته است.
از بُعد بصری مخاطب، نخستین بخش پس از ورود، محور تعاملات یا همان محور میانی آجری با چینش نیم ‌رولِ نیمکت و در ادامه کنسول منتهی به میز اجتماعی می باشد که دیده می شود. در نتیجه باید گفت که در این پروژه شاهد شِمایی از ایجاد گرایشی نو از تعاملات اجتماعی در مقیاسی کوچک با استفاده از هنر معماری هستیم که با موفقیتی چشمگیر روبرو بوده است.