خانه باغ اردیبهشت | دفتر معماری وارتا

   خانه باغ اردیبهشت با زیربنایی به مساحت 650 مترمربع در باغات شهرک انجیره در محدوده محور شمالی شهر شیراز قرار دارد. محل جانمایی توده ساختمان در سایت به دلیل تراکم زیاد پوشش گیاهی و جلوگیری از حذف درختان، در محدوده قدیمی از قبل پیش بینی شده جنوب شرقی، قرار گرفت. این نحوه قرارگیری، دریافت نور جنوبی فضاهای رو به باغ را محدود میکرد.

  در خانه باغ اردیبهشت ارتباط حد اکثری با باغ و نحوه ادراک ساکنین با پیرامون خود و اهمیت درک هم ارز فضای بیرونی با فضای درونی، باعث شد طراحی بنا از مرکز، مورد توجه قرار گیرد و نیرو های موجود در سایت از دورن به بیرون کشیده شوند.

   وجود دو درب ورودی به باغ و همچنین نیروی حاصل از حجم درختان نزدیک به بنا، برش های اصلی بنا را شکل دادند، تا ضمن حرکت آزاد درختان بین ساختمان، حداکثر نورگیری در زمستان و حداقل آن در تابستان فراهم شود. این موضوع امکان چیدمان فضایی را با توجه به نورگیری و حرکت باد در فصول مختلف به شیوه خانه های تاریخی شیراز ( قرار گرفتن زمستان نشین و تابستان نشین با جهت گیری شمالی و جنوبی ) ممکن ساخت. همچنین این جهت گیری، بهره‌مندي از ديد و منظر در فصول مختلف را با حداکثر شفافیت و بدون نیاز به پرده های داخلی و درجه حرارت مطلوب، هم زمان با تفکیک فضا های عمومی و خصوصی براي ساکنين فراهم کرد. فضای درونی و شاه نشین با کمک پنجره هایی با حد اکثر باز شوندگی (اورسی) به ایوان ها متصل و ایوان ها امکان امتداد فضای داخل را به باغ در سطوح ارتفاعی متنوع ایجاد کردند. این اتفاق منجر به تجربه حس حضور در فضای بینابینی با پرسپکتیوهای چند وجهی از باغ شد.

   گلخانه مرکزی با عملکرد چند گانه خود ضمن ایجاد امکان ارتباط عمودی از سطح زیرین به همکف، امکان ایجاد حداکثر نورگیری از ضلع جنوبی برای تراز زیرین و سالن اصلی را امکان پذیرکرد. گلخانه با در برگرفتن بخشی از باغ، امکان داشتن پوشش گیاهی در زمستان را فراهم کرد و با خاصیت گلخانه ای خود در زمستان محیط داخلی را گرم و در تابستان با کمک پنجره های محوری خود زیر سایه درختان سایه انداز مجاور با مکش هوا موجب کوران می شود.

   با توجه با ایده اولیه که داشتن فضایی با امکان تهویه طبیعی بود، محل قرار گیری و نحوه بازشو ها و همچنین استخر خارجی، جهت ایجاد حداکثر کوران هوا درون ساختمان در فصول گرم جانمایی شدند. نسیم با گذر از روی آب، خنک می شود و با عبور از فضاهای داخلی راه خود را از حیاط پشتی و گلخانه به بیرون می یابد.

   کیفیت مسیر حرکت در فضای داخلی مورد توجه قرار گرفت، پلکان ها و وجود پل، تجربه ای متفاوت از حرکت درون ساختمان، بین فضای عمومی و خصوصی ایجاد کردند. پله ها و پل ضمن اتصال سطوح، خود به عنوان فضایی مستقل، تجربه متفاوتی را ایجاد و زوایای بصری متعددی را رو به باغ بوجود آوردند. 

   در خانه باغ اردیبهشت سعی کردیم، تجربه ای متفاوت از حداکثر ارتباط فضای درونی و فضای بیرونی را ایجاد کنیم، این اتفاق با توجه به اقلیم و ویژگی های حسی، بصری و روانی باغ – خانه، به واسطه فضاهای میانه و سطوح شفاف و متحرک امکان پذیر شد.